Năm mô hình đào tạo tại Đài truyền hình Việt Nam | Trung tâm đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ truyền hình

slideslideslide

categoryTài liệu học tập

Năm mô hình đào tạo tại Đài truyền hình Việt Nam

VTVTC: Với tinh thần cầu thị, học hỏi kinh nghiệm đào tạo bồi dưỡng nghiệp vụ truyền hình của các đài truyền hình tiên tiến trên thế giới cùng tổng kết kinh nghiệm đào tạo của Trung tâm đào tạo bồi dưỡng nghiệp vụ truyền hình trong 20 năm hoạt động, nhà báo Vũ Quang – Phó giám đốc Trung tâm đào tạo bồi dưỡng nghiệp vụ truyền hình -Đài truyền hình Việt Nam có bài viết ” Năm mô hình đào tạo tại Đài truyền hình Việt Nam”. Bài đăng trên tạp chí Người làm báo số 43 (334) – Tháng 12/2011.Xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc Daotao.vtv.vn

Trong 5 năm từ 2007 đến 2012, có khoảng 5000 lượt người được qua các khóa đào tạo bồi dưỡng của Trung tâm đào tạo bồi dưỡng nghiệp vụ truyền hình – Đài truyền hình Việt Nam. Các khóa học đều tập trung vào các lĩnh vực của ngành truyền hình như công tác đạo diễn, dẫn chương trình, quay phim, âm thanh, ánh sáng, dựng phim, đồ họa, truyền dẫn phát sóng, các khóa học về kỹ năng lãnh đạo quản lý, chuyên sâu trong các lĩnh vực tài chính, tổ chức, quản lý Nhà nước

  Công tác đào tạo bồi dưỡng nghiệp vụ truyền hìnhĐài truyền hình Việt Nam luôn chú trọng nhu cầu của các ban biên tập và các đơn vị. Nó cũng bắt đầu bằng một nguyên nhân khác là nguồn nhân lực đa dạng của xã hội hội tụ trong truyền hình. Tuy nhiên công tác đào tạo bồi dưỡng nghề truyền hình không thể không bắt đầu bằng đặc thù của truyền hình. Như mọi người biết ” Báo chí truyền hình đó là sự tổng hợp các yếu tố chính trị, nghệ thuật trên cơ sở kỹ thuật”.

nguoi lam bao 1

Chúng ta cùng điểm qua những thể loại truyền hình cơ bản. Đó là tin tức, phóng sự, phỏng vấn, phim tài liệu, talk show, show games… Rõ ràng  việc phản ánh hiện thực khách quan là bản chất của đa số các thể loại truyền hình. Chất tân văn, hay nói cách khác là chất báo chí luôn đậm đặc, chất nghệ thuật chỉ giữ hàng thứ yếu trong các tác phẩm truyền hình. Tuy nhiên những kiến thức về điện ảnh là nền tảng cơ bản giúp những người làm truyền hình sáng tạo ra những tác phẩm mang đặc thù riêng mà không một loại hình báo chí nào khác có được. Như vậy kiến thức về điện ảnh và kiến thức về báo chí là nền tảng cơ bản cho những người làm truyền hình. Sự thiếu hụt bất cứ kiến thức nào cũng đem lại những khó khăn trong tác nghiệp của người làm truyền hình. Họ cần có trong mình phẩm chất một nhà báo và phẩm chất của một người làm nghệ thuật. Việc thống nhất quan niệm này giúp chúng ta làm sáng tỏ nhu cầu việc đào tạo, đào tạo lại các nhà báo truyền hình.

Do công nghệ sản xuất các chương trình truyền hình của thế giới nói chung và Việt Nam nói riêng đang có bước phát triển mạnh mẽ, với các chương trình truyền hình, các bản tin thể thao, thời sự được tổ chức sản xuất trực tiếp. Sức ép về thời gian, sức ép của sự chính xác luôn là một thách thức với những người làm truyền hình trực tiếp. Chỉ riêng công nghệ này đã thực sự đào tạo ra đội ngũ làm truyền hình ngày càng chuyên nghiệp và đòi hỏi sự phối hợp rất nhịp nhàng, chính xác từ các khâu: Tổ chức sản xuất, Đạo diễn, Biên tập viên, Quay phim; Trợ lý sản xuất… Ở đây, dấu ấn tác giả, dấu ấn cá nhân đôi khi phải nhường lại cho lao động tập thể với những mối liên hệ mật thiết, không thể tách rời nhằm tạo ra cho xã hội những chương trình truyền hình sống động, hấp dẫn cho công chúng.

Quang cảnh lễ khai giảng khóa học "Sản xuất chương trình Trailer"

Quang cảnh lễ khai giảng khóa học “Sản xuất chương trình Trailer”

Bước đầu phân tích số liệu của đề tài nghiên cứu khoa học “Khảo sát và xây dựng mô hình đào tạo nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác đào tạo và sử dụng nguồn nhân lực của Đài Truyền hình Việt Nam từ 2011 đến 2016″ cho thấy bốn yếu tố có ảnh hưởng nhất tới chất lượng đào tạo. Đó là trình độ chuyên môn của giảng viên, khả năng sư phạm của giảng viên, điều kiện cơ sở vật chất, hình thức đào tạo và nội dung đào tạo.

Ngoài một số đến từ các đơn vị ngoài Đài như Đại học Sân khấu – Điện ảnh, Học viện Báo chí Tuyên truyền, Hãng phim Tài liệu Khoa học Trung ương, Reuters Việt Nam…, đội ngũ giảng viên trong nước tham gia giảng dạy chủ yếu là cán bộ, viên chức của Đài Truyền hình Việt nam, có thâm niên công tác trong ngành truyền hình, giàu kinh nghiệm và nhiệt tình trong công việc.Đây chính là nguồn giảng viên chủ yếu và đều là những người làm nghề chứ không phải là các giảng viên chuyên nghiệp như của các trường đại học.

Tuy nhiên, khi tham gia các khóa đào tạo, kinh nghiệm tích lũy được của bản thân các giảng viên trong môi trường Đài Truyền hình Việt nam là chưa đủ, cần được đào tạo nâng cao hơn nữa cả về nghiệp vụ chuyên môn cũng như nghiệp vụ sư phạm tại các tổ chức đào tạo truyền hình quốc tế. Họ chính là những đối tượng chính của dự án đào tạo, bồi dưỡng chuyên gia mà Đài truyền hình Việt nam đang xây dựng.

Một thực tế khác: đội ngũ những giảng viên của truyền hình sở hữu những khả năng kiến thức và sư phạm khác nhau. Kiến thức không đồng đều, không cập nhật thông tin thường xuyên … gây ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng giảng dạy.

 

nguoi lam bao 2

 Dựa vào thực tế công tác đào tạo trong những năm qua và kết quả nghiên cứu, khảo sát ở các đơn vị cùng những định hướng phát triển của Đài, xin đề cập năm mô hình đào tạo mà Trung tâm đào tạo bồi dưỡng nghiệp vụ truyền hình Đài Truyền hình Việt Nam đã và đang thực hiện nhằm nâng cao nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ, phóng viên, kỹ thuật viên nhằm đáp ứng nhu cầu phát triển của Đài nói riêng và ngành truyền hình nói chung giai đoạn 2012- 2015:

  Đào tạo chứng chỉ hành nghề

 Đây là hình thức đào tạo cho những phóng viên, biên tập viên, chuyên viên, kỹ sư, kỹ thuật viên, nhân viên khi mới gia nhập Đài. Khóa học với thời gian 30 đến 45 ngày, bao gồm các nội dung cơ bản như chức năng, nhiệm vụ, cơ cấu tổ chức của Đài Truyền hình Việt Nam; Đường lối, chính sách, pháp luật của Đảng, nhà nước về báo chí và truyền hình; Quy trình công nghệ sản xuất chương trình truyền hình; Các thể loại cơ bản trong truyền hình; Trang thiết bị kỹ thuật sản xuất và truyền dẫn phát sóng truyền hình… (Ở các đài truyền hình các nước phát triển, chứng chỉ này có giá trị hành nghề và là yêu cầu bắt buộc đối với những người làm truyền hình).

  Đào tạo theo chức danh.

 Có hàng chục chức danh như đạo diễn, trợ lý đạo diễn, biên tập viên, phóng viên, quay phim, kỹ thuật viên đường hình, âm thanh, tổ chức sản xuất chương trình cần đào tạo. Việc đào tạo theo hình thức này sẽ làm tăng tính hệ thống, thuận lợi cho công tác quản lý và nhất là đã mang lại hiệu quả thiết thực cho học viên. Tuy nhiên hình thức này sẽ cần áp dụng linh hoạt vì một người có thể làm nhiều chức danh, vì sự luân chuyển nhân sự trong các ban, phòng của Đài. Đặc biệt có những chức danh về quản lý chỉ bổ nhiệm khi đã được đào tạo về quản lý đối với vị trí công tác đó. Trong quy chế đào tạo nên quy định trong ba năm mỗi chức danh cần ít nhất tham gia một khóa đào tạo gắn với việc tăng bậc lương.

 Đào tạo theo êkip

 Mô hình này các đài truyền hình các quốc gia phát triển thường áp dụng vì nó phù hợp với đặc thù của truyền hình (sản phẩm mang tính tập thể). Sự đồng bộ trong êkip từ biên tập, đạo diễn, quay phim, kỹ thuật ánh sáng, âm thanh, dựng phim sẽ nâng cao chất lượng chương trình và phong cách làm việc nhóm từ sản xuất tin, phóng sự, phim tài liệu, talk show, game show, truyền hình thực tế, truyền hình trực tiếp, phim truyền hình. Đây là mô hình mà NHK đã đào tạo rất hiệu quả. Tại Đài Truyền hình Việt nam, mô hình này đã được Trung tâm của Đài thực hiện trong quá trình đào tạo cho Seagame 22 tại Việt Nam 2003 và Đại hội thể thao châu Á trong nhà AIG 2009 cũng như tại Seagame 25 cho Đài truyền hình Quốc gia Lào.

 Đào tạo theo sự kiện

 Hình thức “cầm tay chỉ việc” này có hiệu quả cao vì tính thiết thực khi bám sát thực tế, đã được Đài Truyền hình Việt Nam thực hiện ở Seagame 22 năm 2003 và Indoor game 2009 và có thể áp dựng đào tạo cho các thể loại khác trong truyền hình. Học viên sẽ có được những kiến thức và kỹ năng tại hiện trường. Tuy nhiên cần chú ý những khó khăn nảy sinh trong quá trình đào tạo như tính an toàn của chương trình phát sóng, phân bổ thời gian của giảng viên theo các nhóm. Đây là hình thức đòi hỏi ít nhất từ 2 đến 3 chuyên gia cùng tham gia đào tạo theo từng mảng công việc.

  Đào tạo chuyên gia

 Do nhu cầu phát triển của Đài, rất cần đào tạo đội ngũ chuyên gia đầu đàn của từng lĩnh vực quản lý, chuyên môn. Đồng thời với việc nâng cao trình độ tiếng Anh, phải đào tạo chuyên gia ở các cấp độ nâng cao, chuyên sâu với sự giảng dạy của những chuyên gia hàng đầu trong nước và thế giới. Bằng sự khách quan và khoa học để lựa chọn những người xuất sắc nhất được đào tạo trong nước cử đi đào tạo ở nước ngoài. Họ sẽ là những chuyên gia trực tiếp tham gia vào quá trình sản xuất, quản lý và kiêm nhiệm công tác giảng dạy của Trung tâm đào tạo bồi dưỡng nghiệp vụ truyền hình trong tương lai.

Vũ Quang- VTV

Thư viện